Çocuğun ilk diş hekimi randevusu: doğru zamanlama ve hazırlık

Çoğu yetişkinin diş hekimi korkusu, çocuklukta yaşanan tek bir olumsuz deneyime dayanır. Bu deneyimin yaşanıp yaşanmayacağı, büyük ölçüde ilk randevunun ne zaman ve nasıl planlandığına bağlıdır.

İlk randevu ne zaman olmalı?

İlk süt dişi çıktıktan sonraki altı ay içinde, geç kalınsa bile birinci yaş gününe kadar. Bu zamanlama erken görünse de amaç tedavi değil, tanışmadır.

Bu ziyarette çocuk muayene koltuğunu görür, aynayı eline alır, hekimle sohbet eder. Dişler sayılır, aile fırçalama ve beslenme konusunda bilgilendirilir. Çoğunlukla hiçbir işlem uygulanmaz — ve zaten hedeflenen kazanım da budur.

Eğer çocuğun diş hekimiyle ilk teması ağrılı bir acil durumda gerçekleşirse, korku o gün kök salar ve genellikle erişkinliğe kadar taşınır.

Evde nasıl hazırlanılmalı?

Kullanılmaması gereken ifadeler: "korkma", "acımayacak", "iğne olmayacaksın". Bu cümlelerin her biri, çocuğun aklına daha önce hiç gelmemiş bir tehdit fikri yerleştirir. "Acımayacak" sözü ayrıca gerçekleşmeyebilir; bir kez tutulmayan söz, güveni onarılması güç biçimde zedeler.

Tercih edilebilecek ifadeler: "dişlerini sayacaklar", "aynayla bakacaklar", "koltuk yukarı aşağı hareket edecek".

Kendi diş hekimi korkunuzu çocuğunuzun önünde dile getirmeyin — çocuklar kaygıyı kelimelerden değil, ses tonundan öğrenir.

Randevu için doğru zaman dilimi

Sabah saatleri tercih edilmelidir; yorgun bir çocukla iş birliği kurmak, dinlenmiş bir çocuğa göre çok daha güçtür. Randevudan hemen önce ağır bir öğün yenmemesi de yardımcı olur.

Klinikteki yaklaşımımız

"Anlat–göster–uygula" yöntemini benimsiyoruz: her araç önce sözle tanıtılır, ardından çocuğun elinde ya da tırnağında denenir, sonrasında ağız içinde kullanılır. Zorlama, tutma ya da yanıltma yer almaz. Bazı çocuklar ilk seansta koltuğa oturmayabilir; bu bir başarısızlık değildir — ikinci randevuda gönüllü oturan bir çocuk, ilk gün zorlanan bir çocuktan daha iyi bir hastadır.

"Süt dişleri nasılsa dökülecek" düşüncesi doğru mu?

Değil. Süt dişleri çiğneme ve konuşma işlevinin ötesinde, daimî dişler için yer tutucu görevi görür. Erken kaybedilen bir süt azı dişi, komşu dişin öne kaymasına ve arkasından gelecek daimî dişin yer bulamamasına yol açar; sonucunda diş çapraşıklığı ortaya çıkar.

Buna ek olarak derin bir süt dişi çürüğü, altında gelişmekte olan daimî diş germini etkileyebilir ve bu süreçte çocuğa gerçek bir ağrı yaşatır.

Evde bakım için öneriler

• Yaklaşık yedi-sekiz yaşına kadar akşam fırçalamasını ebeveyn tamamlamalıdır; çocuk tek başına yeterli temizliği sağlayamaz.
• Yaşa uygun florürlü macun, bezelye tanesi büyüklüğünde kullanılmalıdır.
• Gece biberonla süt ya da meyve suyu verilmemelidir.
• Şekerin tüketim sıklığı, miktarı kadar önemlidir: gün boyu küçük atıştırmalıklar, tek seferde yenen bir tatlıdan daha zararlıdır.
• Altı ayda bir kontrol randevusu aksatılmamalıdır.